Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej
Instytut Filozofii i Socjologii PAN
czasoPismo

Pojęcie jako sobowtór języka: dwie niesamowite próby logiczne

Marta Olesik
1 stycznia 2022

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 1 / 2022

Strony: 131-157

 

Abstrakt: Tekst stawia tezę o niesamowitości pojęcia filozoficznego i jego stosunku do języka, opartego na abstrakcji. Punktem wyjścia argumentacji jest rozwijana przez Andrzeja Ledera obserwacja Freuda dotycząca pokrewieństwa, jakie istnieje pomiędzy filozofią a psychozą. Pokrewieństwo to oparte jest właśnie na abstrakcji, „nadmiernej językowości myśli”, która uwalnia się od swojej funkcji referencyjnej, koncentrując wyłącznie na organizujących ją związkach logicznych. To nadmierna językowość pojęcia i psychozy wywołuje ich niesamowitość, poczucie całkowitego braku zadomowienia w języku. Autorka przygląda się temu zjawisku na przykładzie dwóch dyskursów – kartezjańskiego i malebranchowskiego dualizmu oraz językowych zapasów sędziego Schrebera z Bogiem.

 

Słowa kluczowe: psychoza, niesamowite, filozofia, Schreber, Descartes, Malebranche.

 

O autorce: Marta Olesik – filozofka, pracuje w Instytucie Studiów Politycznych PAN, autorka książek Mieszczanin na górze Moria i Kwadrat przebity włócznią.

 

Licencja:

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez Utworów Zależnych 4.0 Międzynarodowa

 

 

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 5 / 2025: PSYCHOANALIZA WOBEC SZALEŃSTWA ŚWIATA
Szaleństwo naszych czasów
5 stycznia 2026
DOI 10.37240/wb.2025.5.1 wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 5 / 2025 Strony: 2-4   Jako redakcja wunderBlocka zaproponowaliśmy wspólną medytację nad szaleństwem naszych czasów, gorącej współczesności, medytację prowadzoną za pomocą instrumentarium psychoanalitycznego. Przeczuwaliśmy, że temat może „chwycić”, ale bogactwo i różnorodność odpowiedzi nas zaskoczyły. Od bardzo ogólnych rozważań na temat realnego charakteru społeczeństw wspołczesnych, ich pragnień … Czytaj dalej „wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 5 / 2025: PSYCHOANALIZA WOBEC SZALEŃSTWA ŚWIATA”

Redakcja:

  • dr Barbara Barysz, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – sekretarzyni redakcji
  • mgr Agata Bielińska, Graduate School for Social Research – redaktorka
  • mgr Julia Jastrzębska, Polskie Towarzystwo Psychoterapii Psychoanalitycznej – redaktora
  • dr hab. Ewa Kobylińska-Dehe, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktorka
  • mgr Zbigniew Kossowski, Polskie Towarzystwo Psychoanalityczne – redaktor
  • prof. Andrzej Leder, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor
  • dr hab. Adam Lipszyc, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor naczelny
  • dr Antoni Zając, Wydział Polonistyki UW – redaktor

Kontakt: wunderblock@ifispan.edu.pl

ISSN: 2720-4391

Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej