Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej
Instytut Filozofii i Socjologii PAN
czasoPismo

Człowiek, który żyje raz na dwa razy

Jan Borowicz
29 grudnia 2023

DOI 10.37240/wb.2023.3.4

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 3 / 2023

Strony: 66-81

 

Abstrakt: Artykuł jest poświęcony psychicznemu zjawisku niezdolności do czucia się żywym, przedstawionemu w filmie Jean-Charles’a Fitoussiego Dni, w których nie istnieję (2002). Film proponuje frapujący eksperyment myślowy: każe sobie wyobrazić życie mężczyzny, który raz na dwa dni znika i po upływie doby znów wraca w to samo miejsce. Artykuł opisuje niezdolność do przetwarzania emocji, myśli i wspomnień, które muszą być stale usuwane i w końcu są tracone. Regularne zniknięcia głównego bohatera sprawiają, że nie może poczuć, że naprawdę żyje, nawet gdy pojawia się fizycznie na świecie. Ta krucha struktura ma się zmienić, gdy mężczyzna się zakochuje i pojawia się nadzieja, że związek z drugim człowiekiem pomoże zintegrować dni, w których istnieje, i te, w których znika, reprezentowane i niereprezentowane części umysłu. Analiza filmu prowadzi do sformułowania klinicznych pytań, jak radzić sobie w pracy z głęboko uszkodzoną psychiką, dla której stałym zagrożeniem jest poczucie rozpłynięcia się.

 

Słowa kluczowe: czas cykliczny, niereprezentowane części umysłu, autyzm

 

O autorze: Jan Borowicz, kulturoznawca, psycholog, psychoterapeuta psychoanalityczny. Członek Polskiego Towarzystwa Psychoterapii Psychoanalitycznej, kandydat Polskiego Towarzystwa Psychoanalitycznego, członek Zespołu Badań Pamięci o Zagładzie w Instytucie Kultury Polskiej UW. Autor książek Nagość i mundur (2015), Pamięć perwersyjna (2020) oraz Perverse Memory and the Holocaust: A Psychoanalytic Understanding of Polish Bystanders (2024). ORCID 0000-0003-2847-2686.

 

Licencja:

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez Utworów Zależnych 4.0 Międzynarodowa

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 5 / 2025: PSYCHOANALIZA WOBEC SZALEŃSTWA ŚWIATA
Szaleństwo naszych czasów
5 stycznia 2026
DOI 10.37240/wb.2025.5.1 wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 5 / 2025 Strony: 2-4   Jako redakcja wunderBlocka zaproponowaliśmy wspólną medytację nad szaleństwem naszych czasów, gorącej współczesności, medytację prowadzoną za pomocą instrumentarium psychoanalitycznego. Przeczuwaliśmy, że temat może „chwycić”, ale bogactwo i różnorodność odpowiedzi nas zaskoczyły. Od bardzo ogólnych rozważań na temat realnego charakteru społeczeństw wspołczesnych, ich pragnień … Czytaj dalej „wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 5 / 2025: PSYCHOANALIZA WOBEC SZALEŃSTWA ŚWIATA”

Redakcja:

  • dr Barbara Barysz, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – sekretarzyni redakcji
  • mgr Agata Bielińska, Graduate School for Social Research – redaktorka
  • mgr Julia Jastrzębska, Polskie Towarzystwo Psychoterapii Psychoanalitycznej – redaktora
  • dr hab. Ewa Kobylińska-Dehe, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktorka
  • mgr Zbigniew Kossowski, Polskie Towarzystwo Psychoanalityczne – redaktor
  • prof. Andrzej Leder, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor
  • dr hab. Adam Lipszyc, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor naczelny
  • dr Antoni Zając, Wydział Polonistyki UW – redaktor

Kontakt: wunderblock@ifispan.edu.pl

ISSN: 2720-4391

Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej