Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej
Instytut Filozofii i Socjologii PAN

Poza zasadą narcyzmu. O miłości jako traumie horyzontalnej

DOI 10.37240/wb.2022.2.8

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 2 / 2022

Strony: 139-156

 

Abstrakt: Artykuł dotyczy kluczowego dla teorii psychoanalitycznej problemu relacji pomiędzy narcyzmem a miłością do innego. Autorka rekonstruuje relację między narcyzmem i miłością do obiektu na gruncie pism Freuda, dowodząc, że w psychoanalizie Freudowskiej wszelka miłość stanowi formę przemieszczonego narcyzmu. Następnie proponuje inne, odbiegające od freudowskiej ortodoksji ujęcie relacji między miłością do siebie a miłością do drugiej osoby. Korzysta w tym celu z refleksji Juliet Mitchell o osi horyzontalnej i traumie rodzeństwa, a także z koncepcji obiektu-traumy w teorii André Greena. W tym ujęciu miłość nie jest narcyzmem przemieszczonym, ale narcyzmem gwałtownie przełamanym przez interwencję horyzontalnego, nadmiarowego obiektu, który nie przystaje do narcystycznego porządku wertykalnego, opartego na relacji między dzieckiem i rodzicem. Autorka dowodzi, że wyjście z narcyzmu jest na gruncie teorii psychoanalitycznej możliwe do pomyślenia, pod warunkiem, że miłość zostanie uznana nie za nieprzepracowany narcyzm, lecz za przepracowaną traumę horyzontalną.

 

Słowa kluczowe: narcyzm, psychoanaliza, miłość, trauma, Sigmund Freud, Juliet Mitchell, André Green

 

O autorce: Agata Bielińska – doktorantka w Instytucie Filozofii i Socjologii PAN. Przygotowuje rozprawę poświęconą (post)psychoanalitycznej filozofii miłości. Interesuje się filozoficznymi konsekwencjami teorii psychoanalitycznej i filozofią narratywistyczną (zwłaszcza związkami między narracją a erotyką). Publikowała między innymi w „Tekstach Drugich”. ORCID 0000-0002-9055-6963.

 

Licencja:

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez Utworów Zależnych 4.0 Międzynarodowa

Redakcja:

  • dr Barbara Barysz, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – sekretarz redakcji
  • mgr Agata Bielińska, Graduate School for Social Research – redaktorka
  • mgr Julia Jastrzębska, Polskie Towarzystwo Psychoterapii Psychoanalitycznej – redaktora
  • dr hab. Ewa Kobylińska-Dehe, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktorka
  • mgr Zbigniew Kossowski, Polskie Towarzystwo Psychoanalityczne – redaktor
  • prof. Andrzej Leder, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor
  • dr hab. Adam Lipszyc, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor naczelny

Kontakt: wunderblock@ifispan.edu.pl

ISSN: 2720-4391

Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej