Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej
Instytut Filozofii i Socjologii PAN

Psychoanaliza bez seksu. Seks bez fantazji

DOI 10.37240/wb.2024.4.3

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 4 / 2024

Strony: 17-34

 

Abstrakt: Esej składa się z pięciu powiązanych ze sobą części. We wprowadzeniu (1) autorka szkicuje paradoksy seksualności w dzisiejszych „postpostnowoczesnych” społeczeństwach – z jednej panseksualizm, z drugiej desekualizację. Następnie (2) dokonuje skrótowego przeglądu dotychczasowych rewolucji w dziedzinie myślenia o seksualności, zatrzymując się na Trzech rozprawach z teorii seksualności Freuda, które analizuje pod kątem ich aktualności. Pyta (3) o momenty wspólne i o rozbieżności między psychoanalizą i teorią queer. Idąc śladami Jeana Laplanche’a, Donalda Meltzera i teorii queer, proponuje (4) ujęcie nieświadomego jako obszaru queer z samej jego istoty. Esej zamyka (5) refleksja na temat zasadniczego paradoksu epoki seksualnej liberalizacji: powiększenia obszarów wolności i zarazem zanikania nieświadomego.

 

Słowa kluczowe: queer, biseksualność, transgender, paradoksy seksualności, polimorficzność, transgresja, pomieszczanie, tranzycja, binarność, różnica seksualna

 

O autorce: Ewa Kobylińska-Dehe, doktor habilitowana, profesorka w IFiS PAN, Visiting Professor na International Psychoanalytic University w Berlinie. Jest psychoanalityczką i superwizorką w Niemieckim Towarzystwie Psychoanalitycznym. Studiowała romanistykę, filozofię, kulturoznawstwo i psychologię. Jej najnowsze publikacje to Corporeality and Dream- Talk (w: S. Leikert (red.), The Bodily Unconscious in Psychoanalytic Technique, 2024), Mensch ohne Welt? Von der Stummheit zur Grundmelodie der Seele („Zeitschrift für psychoanalytische Theorie und Praxis” 2024). ORCID: 0000-0002-5894-3031.

 

Licencja:

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez Utworów Zależnych 4.0 Międzynarodowa

Cielesność i śnieniomówienie

DOI 10.37240/wb.2022.2.3

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 2 / 2022

Strony: 37-68

 

Abstrakt: Artykuł porusza trzy zespoły zagadnień: 1. Jak z biologicznie danego ciała powstaje cielesne self? 2. Jak i dlaczego dochodzi do zakłócenia tego procesu? 3. Jak dzięki śnieniomówieniu w sytuacji psychoanalitycznej pacjent może ucieleśnić, a tym samym upodmiotowić swoje biologiczne ciało? Procesy te zostają pokazane na materiale klinicznym. Inspirując się m.in. fenomenologią międzycielesności Merleau-Ponty’ego, refleksją Dolara na temat głosu i myślami Ogdena dotyczącymi śnienia, autorka rozwija własną koncepcję śnieniomówienia i jego niezbywalnej roli w powstawaniu ucieleśnionego podmiotu.

 

Słowa kluczowe: śnieniomówienie, cielesność, międzycielesność, głos, zaduma, moment poetycki

 

O autorce: Ewa Kobylińska-Dehe – dr hab., prof. Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, psychoanalityczka, filozofka i kulturoznawczyni, profesorka wizytująca w International Psychoanalytic University w Berlinie, superwizorka i wykładowczyni we Frankfurckim Instytucie Psychoanalitycznym, analityczka szkoleniowa w Instytucie im. Anny Freud we Frankfurcie. Główne obszary jej naukowych zainteresowań to psychoanaliza w kontekście kulturowej nowoczesności, filozoficzny wymiar psychoanalizy, cielesność w psychoanalizie, rozumienie sceniczne, granice reprezentacji. Najnowsze publikacje: Psychoanaliza między hermeneutyką i neuronauką (2021), Gegen die Ausdünnung der Erfahrung. Psychoanalyse und die responsive Phänomenologie (2021), Reverie und Leiblichkeit (2021). ORCID: 0000-0002-5894-3031.

 

Licencja:

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez Utworów Zależnych 4.0 Międzynarodowa

Tylko obcy może nas uratować: Freud i Niesamowite

wunderBlock. Psychoanaliza i Filozofia, nr 1 / 2022

Strony: 5-29

 

Abstrakt: Esej jest serią refleksji wokół dyskursu Freuda, jego koncepcji niesamowitego, sobowtóra i obcego, teorii popędu śmierci i problemu międzypokoleniowego przekazu traumy. Autorka dostrzega niesamowitość dyskursu Freuda w zdolności utrzymania chwiejnej pozycji pomiędzy perspektywą wiedzy pozytywnej a nieustannym przekraczaniem tej perspektywy, co stwarza atmosferę zasadniczego zaniepokojenia. Pokazuje wraz z Freudem i zarazem przeciwko niemu, że obcość nie jest projekcją swojskości, ale realnym, decentrującym nas doświadczeniem. Esej Niesamowite zapowiada, zdaniem autorki, rewolucję kopernikańską Freuda dokonującą sie w rozprawie Poza zasadą przyjemności, w której rezygnuje on z libido jako podstawy ekonomii życia psychicznego, wprowadza antyekonomię śmierci i antycypuje współczesne nieekonomiczne rozumienie traumy. Esej zamyka refleksja wokół niesamowitego w naszych czasach jako braku braku i zapomnienia zapomnienia.

 

Słowa kluczowe: niesamowite, obcy, sobowtór, trauma, przekaz transgeneracyjny, krypta, fantom, telescoping.

 

O autorce: Ewa Kobylińska-Dehe – dr hab., prof. Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, psychoanalityczka, filozofka i kulturoznawczyni, profesorka wizytująca w International Psychoanalytic University w Berlinie, superwizorka i wykładowczyni we Frankfurckim Instytucie Psychoanalitycznym, analityczka szkoleniowa w Instytucie im. Anny Freud we Frankfurcie. Główne obszary jej naukowych zainteresowań to psychoanaliza w kontekście kulturowej nowoczesności, filozoficzny wymiar psychoanalizy, cielesność w psychoanalizie, rozumienie sceniczne, granice reprezentacji. Najnowsze publikacje: Psychoanaliza między hermeneutyką i neuronauką (2021), Gegen Ausdünnung der Erfahrung. Psychoanalyse mit der responsiven Phänomenologie (2021), Reverie und Leiblichkeit (2021).

 

Licencja:

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez Utworów Zależnych 4.0 Międzynarodowa

Redakcja:

  • dr Barbara Barysz, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – sekretarz redakcji
  • mgr Agata Bielińska, Graduate School for Social Research – redaktorka
  • mgr Julia Jastrzębska, Polskie Towarzystwo Psychoterapii Psychoanalitycznej – redaktora
  • dr hab. Ewa Kobylińska-Dehe, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktorka
  • mgr Zbigniew Kossowski, Polskie Towarzystwo Psychoanalityczne – redaktor
  • prof. Andrzej Leder, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor
  • dr hab. Adam Lipszyc, Instytut Filozofii i Socjologii PAN – redaktor naczelny

Kontakt: wunderblock@ifispan.edu.pl

ISSN: 2720-4391

Ośrodek Myśli Psychoanalitycznej